باغ وحش هویزه و شرایط نگهداری حیوانات در آن، در سالهای اخیر همواره مورد انتقاد حامیان محیط زیست بوده است. در نهایت این باغ وحش در هجدهم بهمن امسال به دستور دادستان عمومی و انقلاب شهرستان هویزه پلمب شد.
علت پلمب باغ وحش هویزه
باغ وحش هویزه (حدیقه الحیوانات) بزرگترین باغ وحش در استان خوزستان بود. این باغ وحش داخل شهر هویزه واقع شده و از حیوانات مختلفی مانند عقاب، کرکس، روباه، گرگ و میمون در آن نگهداری میشد. شرایط نگهداری از حیوانات در این مرکز در سالهای گذشته همواره مورد انتقاد دوستداران محیط زیست بوده و از آن به عنوان یکی از بدترین باغ وحشهای ایران نام برده میشد.
طبق گزارشهای منتشر شده، در حال حاضر حیوانات این باغ وحش در شرایط بسیار بدی به سر میبرند. به عنوان مثال، سگهای این باغ وحش به بیماریهای قارچی و انگل مبتلا هستند. چنین شرایطی باعث شد که دادستان عمومی و انقلاب شهرستان هویزه از این مرکز بازدید کند. در جریان این بازدید شرایط زیستی و بهداشتی برخی از حیوانات این باغ وحش نامناسب و مغایر با ضوابط و دستورالعملهای مصوب سازمان حفاظت محیط زیست تشخیص داده شد. به علاوه، ضعف در مدیریت مجموعه، نبود نظارت مؤثر بر وعدههای غذایی و مشاهده نشانههایی از گرسنگی در برخی از حیوانات محرز شد. در نتیجه، به منظور پیشگیری از تضییع حقوق عامه، دستور پلمب فوری باغ وحش تا زمان رفع کامل نواقص و اصلاح شرایط نگهداری حیوانات صادر شد.
مقررات نگهداری از حیوانات وحشی
رعایت حقوق حیوانات یکی از موضوعاتی است که در نظام حقوقی ایران اهمیت فراوانی دارد. در همین راستا، قوانین مختلفی وضع شده که یکی از مهمترین آنها دستورالعمل ایجاد و مدیریت مراکز نگهداری حیات وحش است. جزئیات این دستورالعمل به این شرح است:
۱- محل نگهداری از حیوانات نباید به بهداشت و آسایش و ایمنی عمومی خللی وارد سازد یا موجب بروز خسارت به طبیعت و آلوده شدن آبهای عمومی یا ایجاد خطر بیماری و یا تضعیف نژادی حیوانات و آبزیان شود.
۲- مواد غذایی مورد نیاز جانوران موجود در این مراکز باید به تناسب وضع طبیعی هر یک از آنها، با رعایت مقررات سازمان محیط زیست و طبق دستورالعمل سازمان دامپزشکی، سالم و کافی باشد.
۳- جانوران موجود در این مراکز باید به طور ماهیانه توسط دامپزشک مورد آزمایشهای مربوط به وجود انگل و سایر بیماریها قرار بگیرند و تحت مراقبتهای بهداشتی و درمانی باشند.
توجه به این دستورالعمل بهتنهایی میتواند حقوق حیوانات را تضمین کند. با این حال، متأسفانه در باغ وحش هویزه این مقررات رعایت نشده بود. در نتیجه، شرایط بد زیستمحیطی از یک سو و احتمال ورود آسیب به سلامت عمومی بازدیدکنندگان این باغ وحش از سوی دیگر موجب شد تا باغ وحش هویزه پلمب شود. حال باید دید که آیا این اقدام میتواند شروعی برای بهبود شرایط حیوانات وحشی و در برخی موارد، رو به انقراض باغ وحشهای کشور باشد یا خیر؟