شکایت از کارفرما

معمولا بسیار پیش می‌آید که کارفرمایان، کارگران یا کارمندان خود را بیمه نمی‌کنند یا حقوق و مزایای آنها را پرداخت نمی‌کنند امّا قانون برای این کارگران راهکار در نظر گرفته تا بتوانند از طریق قانونی شکایت کرده و حق خود را بگیرند. در این مقاله به نحوه و مراحل شکایت از کارفرما و مسائل مربوط به آن می‌پردازیم.

اگر با کارفرمای خود درباره پرداخت حقوق، بیمه، اضافه‌کاری یا قرارداد کار دچار مشکل شده‌اید، اولین قدم این است که بدانید از نظر قانون کار چه حقی دارید و آیا امکان شکایت وجود دارد یا نه. گاهی یک بررسی کوتاه می‌تواند مشخص کند که آیا شما امکان مطالبه حقوق، بیمه، سنوات یا عیدی را دارید یا خیر.

می‌توانید وضعیت خود را برای دستیار حقوقی هوشمند ترازو توضیح دهید و راهنمایی اولیه بر اساس قوانین کار ایران را به صورت رایگان دریافت کنید.

نحوه شکایت از کارفرما بابت حقوق

معمولا بیشترین شکایتی که از کارفرماها انجام می‌شود، بابت پرداخت نکردن حقوق است. باید بدانید که مرجع صلاحیت‌دار برای رسیدگی به دعاوی مربوط به پرداخت حقوق، اداره‌ی کار است. بنابراین کارگر برای شکایت از کارفرما بابت حقوق، مزایا و … باید به اداره‌ کار مراجعه کند. امّا اگر در محل کار کارگر آسیب جسمی، حیثیتی و… دیده باشد، باید برای شکایت به دادسرا مراجعه کند.

بنابراین برای شکایت از کارفرما بابت حقوق و مزایا، باید با در دست داشتن مدارک لازم مانند قرارداد، استشهاد و …، به اداره‌ کار مراجعه کرده و دادخواست تنظیم کنید تا پرونده در اسرع وقت پیگیری شود.

شکایت از کارفرما بدون قرارداد

عقد قرارداد بین کارگر و کارفرما به نفع هر دو طرف است. این موضوع برای کارگر در زمان شکایت از کارفرما بسیار مهم است، زیرا می‌تواند به راحتی رابطه‌ خود و کارفرما را اثبات کند. البته اگر قرارداد کار وجود نداشته باشد، به معنی پایمال شدن حق کارگر نیست، زیرا در این صورت باید از راه‌های دیگری مانند پرینت واریز حقوق و استشهادنامه و شهادت شاهدان، رابطه‌ خود را با کارفرما اثبات کند.

وجود قرارداد برای کارفرما هم مفید است، زیرا در قرارداد کاری علاوه بر مشخصات طرفین، نوع کار، ساعت کار، میزان اضافه‌کاری، میزان دقیق دستمزد و … مشخص می‌شود. اگر این قرارداد وجود نداشته باشد، کارگر هنگام شکایت از کارفرما ممکن است حقوق و مزایای خود را تا حد دلخواه بالا ببرد و کارفرما نیز نتواند ادعای خود را اثبات کند.

بسیاری از کارگران تصور می‌کنند اگر قرارداد کتبی نداشته باشند امکان شکایت از کارفرما را ندارند، در حالی که در بسیاری از پرونده‌ها می‌توان با پرینت واریز حقوق، شهادت همکاران یا پیام‌ها رابطه کاری را اثبات کرد.

اگر در چنین شرایطی قرار دارید، بهتر است قبل از اقدام قانونی، وضعیت پرونده خود را با یک وکیل متخصص دعاوی کار بررسی کنید تا بدانید چه مدارکی برای موفقیت در شکایت لازم است.

شکایت از کارفرما بابت بیمه نکردن

اگر کارفرما برای کارگر بیمه رد نکرده باشد، برای شکایت از کارفرما به همان روشی که پیش از این توضیح دادیم عمل می‌شود. کارگر باید تمام مدارک هویتی خود را به همراه داشته باشد. سپس باید قرارداد کاری مشخص باشد یا به نحو دیگری رابطه‌ کارگر و کارفرما مشخص شود. در مرحله بعد باید پرینت واریز حقوق ماهیانه و هر مدرکی که اثبات می‌کند کارگر در مدتی مشخص در محل مورد نظر کار می‌کرده فراهم شود و حتی شهادت همکاران و کارگران دیگر نیز مورد قبول واقع می‌شود.

کارگر با در دست داشتن این مدارک به صورت کامل باید به اداره‌ بیمه مراجعه کرده و برای شکایت از کارفرما اقدام کند. اداره‌ بیمه بر اساس قانون به شکایت رسیدگی خواهد کرد و درصورتی‌که مدارک کارگر مستند و کامل باشد، کارفرما را مجبور می‌کند که نه تنها برای کارگر بیمه رد کند، بلکه برای روزهای گذشته‌ای که کارگر برای او بدون بیمه کار کرده، باید حق بیمه پرداخت شود و سابقه‌ بیمه در نظر گرفته خواهد شد.

مراحل شکایت از کارفرما

اولین کاری که باید برای شکایت از کارفرما انجام دهید، پیدا کردن شعبه‌ بیمه‌گذار خود و شعبه‌ اداره‌ کار و امور اجتماعی است. سپس باید از واحد ارجاع در اداره‌ کار نامه‌ای برای شعبه‌ بیمه‌گذار گرفته و به کارگزاری بیمه تحویل دهید. لازم است تمام سوابق بیمه‌ خود را گرفته و به واحد ارجاع در اداره‌ کار ببرید.

سپس باید از اداره‌ کار فرم دادخواست تهیه کرده و آن را کامل کنید. در این فرم باید خواسته‌ خود را مبنی بر دریافت حقوق، مزایا، اضافه‌کاری و … مشخص کنید. البته همراه با دادخواست، باید مدارکی که ثابت می‌کند بین شما و کارفرما رابطه‌ای بوده، موجود باشد. برای این کار مدارک بیمه‌ای که پیش از این گفتیم، کافی است. امّا اگر بیمه موجود نبود، باید حتما قرارداد داشته باشید و یا به نحوی بتوانید کار کردن خود برای کارفرما را اثبات کنید.

بعد از این مرحله، اداره‌ کار نامه‌ای برای انجام سازش به شما می‌دهد که باید آن را برای کارفرما ببرید تا برای حضور در جلسات سازش اطلاع پیدا کند که معمولا دو هفته بعد برگزار می‌شود. در جلسات سازش که در اداره‌ کار برگزار می‌شود، سعی می‌کنند تا میان شما و کارفرما صلح برقرار کنند و اگر این کار ممکن نباشد یا کارفرما در جلسه حاضر نشود، جلسات تشخیص و شکایت از کارفرما برگزار خواهد شد.

به طور معمول جلسه‌ تشخیص دو هفته پس از جلسه‌ سازش برگزار می‌شود. در این جلسه شواهد و مدارک توسط کارشناسان بررسی شده و بر اساس آن رأی صادر خواهند کرد که باید آن را برای دو طرف ابلاغ کنند. اگر یکی از دو طرف به رأی صادرشده اعتراض داشته باشد، برای آن جلسه‌ حل اختلاف برگزار خواهد شد.

گفتنی است که آخرین جلسه‌ای که در اداره‌ کار برای رسیدگی به شکایت از کارفرما انجام می‌شود، جلسه‌ حل اختلاف است. در این جلسه دو طرف باید حضور پیدا کرده و دلایل و مدارک خود را مطرح کنند، سپس کارشناسان رأی نهایی را صادر می‌کنند.

رسیدگی به شکایت از کارفرما در اداره کار معمولاً شامل جلسه سازش، هیئت تشخیص و هیئت حل اختلاف است و ارائه صحیح مدارک در هر مرحله اهمیت زیادی دارد.

در بسیاری از پرونده‌ها کارگر به دلیل تنظیم نادرست دادخواست یا ارائه ناقص مدارک موفق به دریافت کامل حقوق خود نمی‌شود.

اگر قصد دارید شکایت خود را با شانس موفقیت بیشتری پیگیری کنید، می‌توانید از وکلای متخصص دعاوی کارگر و کارفرما کمک بگیرید.

گرفتن حق و حقوق از کارفرما

با گذراندن مراحل شکایت از کارفرما، اگر باز هم کارفرما حقوق عقب‌افتاده را پرداخت نکند، اداره‌ کار به کارگر نامه‌ اجراییه می‌دهد که باید آن را از واحد بایگانی دریافت کند. سپس باید آن را به شعبه‌ قضایی مربوطه ببرد و در آنجا طبق تشخیص دادگاه، معمولا برای کارفرما اخطاریه و مهلت ده روزه تعیین می‌شود که اگر باز هم اعتنایی نکند، دادگاه می‌تواند از محل حساب‌های بانکی یا اموال کارفرما، حق کارگر را پرداخت کند.

مهلت شکایت از کارفرما

کارگر در شرایط مختلف برای شکایت از کارفرما چه میزان فرصت دارد؟ در صورت اخراج کارگر، وی تا 30 روز مهلت دارد تا به اداره‌ کار مراجعه کرده و شکایت کند. امّا اگر شکایت از کارفرما به دلیل پرداخت نکردن حقوق عقب افتاده یا رد نکردن بیمه باشد، محدودیت زمانی برای شکایت وجود ندارد و حتی اگر کارگر فوت کرده باشد، وارثان قانونی او می‌توانند برای شکایت از کارفرما اقدام کنند.

وکیل شکایت از کارفرما

کارگر اگر بخواهد زودتر به نتیجه برسد و حقوق و مزایای خود را کامل دریافت کند، می‌‌تواند برای شکایت از کارفرما، وکیل استخدام کند. البته وکیل باید در امور قراردادها و روابط تجاری متخصص و باتجربه باشد تا بتواند با ارائه‌ بهترین مدارک، در کوتاه‌ترین زمان حق کارگر را از کارفرما بگیرد.

گذشته از این وکیل با تخصصی که در روابط بین کارگر و کارفرما دارد و آشنایی از مقررات آن، می‌تواند علاوه بر حقوق عقب افتاده، حق سنوات، عیدی، اضافه‌کاری و … را به راحتی از کارفرما مطالبه کند.

گفتنی است که برای انتخاب وکیل در جهت شکایت از کارفرما، باید به نکاتی از قبیل میزان دستمزد، رزومه و سابقه‌ وکیل در انجام اموری از این قبیل و مشورت با دیگران، توجه داشته باشید.

در بسیاری از پرونده‌های کارگری، علاوه بر حقوق معوقه می‌توان سنوات، عیدی، اضافه‌کاری، حق بیمه و خسارت تأخیر را نیز مطالبه کرد. اما محاسبه دقیق این موارد و طرح صحیح آن در دادخواست، تأثیر زیادی در نتیجه پرونده دارد.

برای بررسی دقیق اینکه چه حقوق و مزایایی می‌توانید از کارفرما مطالبه کنید می‌توانید با کارشناسان حقوق کار مشورت کنید.

سخن پایانی

تا اینجا دانستید که در هر حالتی قانون نمی‌گذارد که حق کارگر پایمال شود و تقریبا همیشه می‌توانید برای شکایت از کارفرما اقدام کنید. امّا بهتر است برای رسیدن به نتیجه‌ بهتر، پیش از هر اقدامی با کارشناسان باتجربه‌ پلتفرم حقوقی ترازو تماس بگیرید.

سوالات متداول