برای دادخواست طلاق چه باید کرد؟

برای دادخواست طلاق چه باید کرد؟

مرداد 9, 1400
  /  
منتشر شده در مقالات
،
خانواده
،
مشاوره حقوقی با وکیل

یکی از دغدغه‌های همیشگی جوامع مسئله‌ ازدواج و طلاق است که به همین منظور و برای جلوگیری از زیاد شدن آمار طلاق و دفاع از حقوق اجتماعی، قانون برای این دو مقوله، ضوابطی را در نظر گرفته است. در این مطلب با ما همراه شوید تا با نوشتن دادخواست طلاق و مقررات مربوط به آن آشنایی پیدا کنید.

مقررات کلی طلاق

در ماده‌ ۱۱۳۳ قانون مدنی آمده است که مرد هر زمان بخواهد می‌تواند زن را طلاق بدهد، امّا برای این کار نیز مقرراتی در نظر گرفته شده و به سادگی امکان‌پذیر نیست. مثلا مرد موظّف است که مهریه‌ زن را به صورت کامل بپردازد. هم‌چنین برای طلاق زن باید از دادگاه خانواده گواهی عدم امکان سازش دریافت کند که همین کار نیاز به جلسات مشاوره و تشریفاتی مانند مراجعه به داوری دارد و زمان‌بر است.

هم‌چنین علاوه بر مهریه، باید تمام مسائل مالی زن مانند نفقه (خرج روزمره‌ زندگی که مرد باید به زن بپردازد) و جهیزیه کاملا مشخص شده باشد.

شرایط دادخواست طلاق از طرف زن

طبق قانون شرایط درخواست طلاق یا دادخواست طلاق از طرف زن بر خلاف مرد مشروط به وجود شرایط خاصی است. یعنی زن نمی‌تواند بدون دلیل درخواست طلاق کند و حتما باید دلایلی که در قانون ذکر شده، وجود داشته باشد.

در ادامه‌ی ماده‌ ۱۱۳۳ قانون مدنی آمده است که زن هم می‌تواند در صورت وجود شرایط بیان شده در قانون در مواد ۱۱۱۹، ۱۱۲۹ و ۱۱۳۰، درخواست طلاق بدهد. البته علاوه بر این موارد در ماده‌ ۱۰۲۹ قانون مدنی نیز شرایطی برای حق طلاق از طرف زن بیان شده است.

بنابر توضیحات داده‌شده، طبق قانون زن در چهار مورد می‌تواند تقاضای طلاق داشته باشد:

  1. وکالت در طلاق داشته باشد.
  2. نفقه دریافت نکرده باشد.
  3. دچار عسر و حرج شده باشد.
  4. شوهر بیش از چهار سال غیبت کند.

در ادامه توضیحات این چهار مورد را برای آشنایی بیشتر خواهید خواند:

۱- وکالت در طلاق برای زن

مطابق با ماده‌ ۱۱۱۹ قانون مدنی، زن و مرد در عقد ازدواج می‌توانند هر شرطی را قید کنند که البته این شروط نباید مخالف با ماهیّت عقد ازدواج باشند. طبق این قانون، معمولا دفاتر ازدواج در شروط ضمن عقد و در متن سند ذکر می‌کنند که مثلا اگر شوهر بدون اجازه همسر دیگری اختیار کند، معتاد باشد، نفقه نپردازد، زندگی زن را تهدید کند و… زن از طرف مرد وکالت پیدا می‌کند که خود را طلاق بدهد.

بنابراین زن ابتدا باید در دادگاه شرایط ذکرشده را اثبات کند و سپس می‌تواند طلاق بگیرد. برای مثال، اگر در دادگاه ثابت نشود که مرد معتاد است یا همسر دیگری اختیار کرده، این وکالت برای زن ایجاد نخواهد شد.

البته معمولا دفاتر ازدواج علاوه بر این موارد که در متن سند قید شده است، به صورت مطلق نیز می‌توانند حق طلاق را ضمن عقد به زن منتقل کنند. به این ترتیب که در متن عقد اضافه می‌شود که زن بدون هیچ قید و شرطی از شوهر وکالت دارد که هر زمان بخواهد خود را طلاق بدهد. در این حالت نیاز به اثبات شرایط خاصی نخواهد بود و با طی کردن تشریفات قانونی، زن می‌تواند طلاق بگیرد.

وکالت در طلاق برای زن گاهی مشروط به چیزی است که اول باید در دادگاه تحقق آن را اثبات کند تا بتواند خود را طلاق دهد و گاه به صورت مطلق است که نیاز به اثبات چیزی ندارد و تنها باید تشریفات قانونی را طی کرد.

۲- پرداخت نکردن نفقه یا ناتوانی در پرداخت آن

همان‌طور که می‌دانید، نفقه از حقوق قانونی زن است که شوهر باید آن را بپردازد و عبارت است از هزینه‌های اولیه‌ زندگی مانند خوراک، پوشاک و مسکن که مطابق با شأن اجتماعی زن باید پرداخت شود. بر همین اساس در ماده‌ ۱۱۲۹ قانون مدنی ذکر شده است که اگر مرد نفقه را نپردازد یا توان پرداخت نداشته باشد و امکان این نباشد که او را به پرداخت نفقه مجبور کرد، زن می‌تواند دادخواست طلاق بدهد و دادگاه شوهر را به طلاق مجبور خواهد کرد. اگر مرد از این کار خودداری کند، دادگاه می‌تواند زن را طلاق بدهد.

بر اساس این ماده‌ قانونی بین مردی که توانایی پرداخت نفقه ندارد و مردی که از دادن آن خودداری می‌کند، تفاوتی نیست و در هر صورت اگر زن با دشواری مواجه شود می‌تواند طلاق بگیرد.

۳- ایجاد عُسر و حَرَج برای زن

قانون مدنی در ماده‌ی ۱۱۳۰ بیان کرده است که عسر و حرج یعنی شرایطی در زندگی به وجود بیاید که ادامه‌ آن برای زن با سختی همراه باشد و تحمل آن دشوار باشد. بر اساس قانون، اگر چنین شرایطی برای زن به وجود بیاید می‌تواند دادخواست طلاق بدهد.

البته موارد عسر و حرج هم در قانون ذکر شده‌اند:

  • ترک زندگی توسط شوهر به مدت شش ماه متوالی یا نه ماه به صورت جسته و گریخته که البته باید در مدت یک سال اتفاق بیفتد.
  • محکوم شدن مرد به حبس برای پنج سال یا بیشتر.
  • اعتیاد مرد به مواد مخدر یا مشروبات الکلی.
  • کتک زدن یا هر نوع سوءاستفاده از زن.
  • مبتلا بودن مرد به بیماری‌های صعب‌العلاج روانی یا جسمی که زندگی مشترک را تهدید کند، مانند ناتوانی جنسی و…

البته این موارد هم باید ابتدا در محکمه به اثبات برسند که در صورت وجود هر یک از آنها معمولا ثابت کردن آن کار سختی نخواهد بود.

۴- غیبت شوهر بیش از چهار سال

در ماده‌ ۱۰۲۹ قانون مدنی هم یکی دیگر از موارد طلاق به درخواست زن معرفی شده است. طبق این ماده اگر مرد به مدت چهار سال کامل غیبت داشته باشد و اثری از او نباشد، زن می‌تواند دادخواست طلاق تنظیم کند و دادگاه هم می‌تواند او را طلاق بدهد.

بر این اساس دادگاه زن را طلاق خواهد داد امّا پیش از آن باید تشریفات قانونی آن انجام شده باشد. یعنی باید در یکی از روزنامه‌های بزرگ و یکی از روزنامه‌های محلی برای سه مرتبه‌ متوالی آگاهی داده شود و از تاریخ آخرین آگهی یک سال گذشته باشد.

برای درخواست طلاق باید کجا رفت؟

برای تنظیم دادخواست طلاق از طرف زن باید تشریفات قانونی آن طی شود. اولین مرحله ثبت نام در سامانه‌ای به نام تصمیم و گرفتن نوبت مشاوره است. دومین مرحله شرکت در جلسات مشاوره توسط زن و مرد است.

مرحله‌ بعدی تنظیم دادخواست طلاق است. زن باید با وجود شرایطی که قبلا بیان شد و مدارک یا شواهدی که آنها را اثبات می‌کند، دادخواست خود را تنظیم کرده و مدارک را به آن ضمیمه کند تا دادگاه آنها را بررسی کند.

در مرحله‌ چهارم جلسه دادرسی تشکیل می‌شود و دادگاه مدارک زن را بررسی کرده و در صورت مورد پذیرش بودن، حکم طلاق را صادر می‌کند. سپس طرفین می‌توانند تقاضای تجدیدنظر داشته باشند و پس از رأی دادگاه تجدیدنظر باز هم امکان اعتراض به دیوان عالی کشور وجود دارد. اگر دیوان عالی حکم قطعی طلاق را صادر کند، طرفین شش ماه مهلت دارند تا برای جاری کردن صیغه‌ طلاق، به دفاتر ازدواج و طلاق مراجعه کنند.

مدت زمان طلاق از طرف زن

طبق توضیحاتی که داده شد، برای دادخواست طلاق از طرف زن و به نتیجه رسیدن آن نمی‌توان مدت مشخصی تعیین کرد. این مسئله بستگی به این دارد که زن با کدامیک از دلایل و شرایط قانونی برای طلاق اقدام کرده است، اثبات آنها چه مقدار طول می‌کشد و آیا شوهر به رأی دادگاه اعتراض کرده یا خیر. ولی معمولا مدت تقریبی طلاق از طرف زن بین سه ماه تا یک سال است.

درخواست طلاق در صورت باکره بودن زوجه

طبق قانون اگر زن به هر دلیلی باکره باشد، برای دادخواست طلاق باز هم باید طبق شرایط یادشده عمل کند. یعنی باید یکی از شروط موجود در قانون وجود داشته باشد تا زن حق دادخواست طلاق پیدا کند و باید حتما مراحل قانونی آن طی شود.

در مورد مسائل مالی طلاق زن باکره باید گفت که اگر ثابت شود که زن باکره است، مهریه‌ او نصف خواهد بود ولی نفقه به او تعلق می‌گیرد، مگر این که در مدت زندگی از مرد تمکین نکرده باشد؛ یعنی وظایف زناشویی را انجام نداده باشد.

دادخواست طلاق از طرف زن و مهریه

مهریه از حقوق مسلّم زن محسوب می‌شود و به محض جاری شدن عقد، زن می‌تواند آن را مطالبه کند. درصورتی‌که زن مهریه را نگرفته باشد و اکنون قصد طلاق داشته باشد، طبق قانون اگر هر یک از شرایط قانونی که حق طلاق را به او می‌دهد در دادگاه اثبات شود، زن می‌تواند علاوه بر طلاق، مهریه‌ خود را کامل دریافت کند. البته حتی اگر طلاق هم نگیرد، می‌تواند مهریه‌اش را دریافت کند.

در این وضعیت، شرایط دیگری نیز وجود دارد. مثلا اگر زن نتواند شرایط چهارگانه را اثبات کند، می‌تواند با مرد توافق کند که در ازای بخشیدن مهریه او را طلاق دهد. این موارد جزو طلاق توافقی محسوب می‌شوند. اطلاعات بیشتر در این خصوص را در مطلب وکیل مهریه برای وصول مهریه می توانید مطالعه کنید.

دادخواست طلاق و حضانت فرزندان

طبق قانون در هنگام طلاق، حضانت فرزندان دختر و پسر تا هفت سالگی با مادر خواهد بود و اگر دادخواست طلاق از طرف زن نیز باشد، هیچ تأثیری در این موضوع نخواهد داشت.

طبق قانون در هنگام طلاق حضانت فرزندان دختر و پسر تا هفت سالگی با مادر خواهد بود و اگر دادخواست طلاق از طرف زن نیز باشد، هیچ تأثیری در این موضوع نخواهد داشت.

نحوه‌ی نوشتن دادخواست طلاق

برای ثبت و نوشتن دادخواست طلاق از طرف زن، فرم‌های مشخصی وجود دارد که معمولا باید آنها را از دفاتر الکترونیک قضایی تهیه کرد. در این فرم‌ها مانند تمام دادخواست‌های معمول، ابتدا باید مشخصات کامل و نشانی طرفین نوشته شود و پس از آن باید دلایل قانونی برای ثبت درخواست طلاق بیان شود.

البته فقط نوشتن دلایل قانونی برای دادگاه کافی نیست و زن باید با ارائه‌ مدارک یا شواهد، ادعای خود مبنی بر وجود شرایط قانونی طلاق را اثبات کند.

حتما بخوانید:وکیل طلاق توافقی

سخن پایانی

در تمام مراحل نوشتن دادخواست طلاق و تنظیم آن در نظر داشته باشید که برای موفقیت در پرونده حتما باید از وکیل خانواده یا کارشناسان حقوقی متخصص کمک بگیرید که برای این کار پلتفرم حقوقی ترازو در کنار شما خواهد بود.

سوالات متداول

۱. برای درخواست طلاق باید کجا رفت؟

برای ثبت دادخواست طلاق باید به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی مراجعه کرد.

۲. درخواست طلاق چه مدت طول میکشد؟

بسته به نوع طلاق و پیچیدگی‌های پرونده ممکن است بین دو هفته تا یک سال به طول انجامد.

۳. چه زمانی زن می تواند دادخواست طلاق بدهد؟‌

زن در چهار مورد طبق قانون می‌تواند تقاضای طلاق داشته باشد: ۱. وکالت در طلاق داشته باشد. ۲. نفقه دریافت نکرده باشد. ۳. دچار عسر و حرج شده باشد. ۴. شوهر بیش از چهار سال غیبت کند.

۴. وقتی زن وکالت در طلاق دارد چگونه می تواند طلاق بگیرد؟

اگر وکالت در طلاق برای زن مشروط به چیزی باشد مانند اینکه زن در صورت اعتیاد مرد وکالت در طلاق داشته باشد، اول باید در دادگاه تحقق آن را اثبات کند تا بتواند خود را طلاق دهد و اما اگر حق طلاق بصورت مطلق باشد نیاز به اثبات چیزی ندارد و تنها باید تشریفات قانونی را طی کند.

۵/۵ - (۱ امتیاز)

دیدگاه شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

۲ دیدگاه ثبت شده
مریم فروردین 15, 1401
پاسخ

اگه زن در خواست طلاق بده باز هم مهریه بهش تعلق میگیره؟

کارشناس حقوقی ترازو فروردین 15, 1401
پاسخ

سلام و وقت بخیر مریم عزیز
بله مهریه به شما تعلق میگیره.
موفق باشید.